Bizimle iletişime geç
Bilgi HanEvi

Bilgi HanEvi

Uluslararası Antlaşma Nedir? Uluslararası Antlaşmaların Özellikleri, Yürürlüğe Girmesi

Genel

29 Ağustos 2018 Çarşamba 00:39:03

Uluslararası Antlaşma Nedir? Uluslararası Antlaşmaların Özellikleri, Yürürlüğe Girmesi

Devletler Hukukunun kaynakları arasında yer alan Uluslararası antlaşma nedir? Uluslararası antlaşmaların özellikleri nelerdir, nasıl yürürlüğe girerler? Uluslararası antlaşmalar nasıl sona ererler? Devletlerin ticari, mali, siyasi ve daha birçok konuda işbirliği ve ortak “düşünce “ortaya koyduğu uluslararası antlaşmaların detaylarını sizler için araştırdık…

Devletler arası hukukun kaynakları Milletlerarası (Uluslararası) antlaşmalar, teamül ve genel hukuk ilkeleridir. Bu kaynaklar arasında Uluslararası antlaşmalar büyük önem taşımaktadır. Önceleri bu antlaşmaların yapılışı, yürürlüğe girmesi ve sona ermesi örf ve adet kurallarına göre çözümlenmekteydi. Günümüzde ise bu örf ve adet kurallarının kodifikasyonu yapılarak  23 Mayıs 1969 tarihinde Konferans sonuçlandırılmıştır. 1969’da Andlaşmalar Hukuku Viyana Sözleşmesi (VAHS.) düzenlenerek onaya sunulmuştur. Ardından da 35 üye ülkenin onayının ardından 1980 yılında yürürlüğe girmiştir. Bu gün VAHS’ye üye olmayan devletlere dahi bu sözleşme hükümleri uygulanmaktadır. Hukuki kaynağı ne diye soracak olursanız; taraf olmayan devletlere VAHS’ninuygulanmasının temelinde örf ve adet hukuku kuralı olması yatmaktadır.

Antlaşma, andlaşma, genel senet vs. daha birçok terim Uluslararası antlaşmaların adlandırılmasında kullanılmaktadır. Burada bir “terim” sıkıntısı yaşandığı söylenebilirse de AHVS md. 2 bu konuya açıklık getirmektedir. Devletler arasındaki irade uyuşmaları nasıl adlandırılırsa adlandırılsın “Uluslararası antlaşma” hükümlerine tabidir ve nasıl adlandırıldıkları önem taşımaz. Devletler Hukukunun bir kaynağı olan Uluslararası Antlaşmaları tanımlayacak olursak: Devletler hukukunun iki veya daha fazla sayıdaki süjeleri arasında bir hukuki ilişki kurmak ve de varolan bir hukuki ilişkiyi değiştirmek veya ortadan kaldırmak maksadıyla yapılan yazılı irade uyuşmalarıdır diyebiliriz.

ULUSLARARASI ANTLAŞMALARIN SINIFLANDIRILMASI

Milletler arasında gerçekleştirilen antlaşmaları birçok tasnife göre sınıflandırmak mümkündür. Düzenleme konularına göre Uluslararası anlatşmalar: Siyasi, askeri, ticari, mali, ekonomik, adli, kültürel ve bilimsel konularda yapılan uluslararası antlaşmalardır. Antlaşmaların hukuki işlevlerine göre tasnif edilmesi halinde ortaya Kanun Antlaşma ve Akit Antlaşma kavramları çıkmaktadır. Kanun antlaşma iradelerin aynı yönde olup yeni soyut ve objektif düzenlemelerin getirilmesini hedefleyen uluslararası antlaşmalar iken akit antlaşmalar iradelerin karşılıklı olduğu ve ortaya yeni bir genel nitelikte kural koymayan uluslararası antlaşmalardır.

Birde devletler arasında ve devletler ile uluslararası örgütler arasında yapılan anlaşmalar ve sadece uluslararası örgütler arasındaki antlaşmalar olarak da bir tasnife gidilebilir.

ULUSLARARASI ANTLAŞMALARIN HAZIRLANMASI

İki taraflı veya çok taraflı uluslararası antlaşmalar teoride aynı hükümlere tabidir. Ancak yapım ve uygulama aşamasında farklı oluşturulma usulleri bulunmaktadır. İki taraflı antlaşmalarda taraflar devletler hukukunun 2 süjesidir ve genellikle iki devlet de temsilcileri vasıtasıyla andlaşmaların içeriğini belirlemektedir. Çok taraflı uluslararası antlaşmaların hazırlanışında ise bir konferans toplanması veya uluslararası bir örgütün çalışmalarından yararlanma yoluna gidilmektedir.

ULUSLARARASI ANTLAŞMALARIN DİLİ MESELESİ

Viyana Andlaşmalar Hukuku Sözleşmesi’nin 33. maddesi Uluslararası Antlaşmaların dili konusunda bir düzenleme getirmektedir. Bu hükme göre antlaşmanın tarafları antlaşmanın dilini serbestçe belirleyebilirler. Antlaşmaların tarafları aynı dili kullanıyorsa aynı dilde veya farklı bir dilde veyahut da hem aynı hemde farklı bir dilde nüsha şeklinde hazırlayabilirler. Taraflar ayrıca yalnızca farklı bir dilde de antlaşmayı hazırlama seçeneğini kullanabilirler. Taraflar yaptıkları antlaşmada hangi dildeki metnin üstün olacağını da belirleyebilirler. Eğer böyle bir belirleme yapılmamışsa bütün dillerdeki metinler aynı derecede kabul görecektir.

Birleşmiş Milletler Antlaşması 5 dilde ve hepsi eşit derecede kabul görecek şekilde hazırlanmıştır. Bu diller Çince, Fransızca, Rusça, İngilizce ve Fransızca’dır.

ANTLAŞMA METNİNİN KESİNLİK VE BAĞLAYICILIK KAZANMASI

Uluslararası antlaşmaların kesinlik kazanması ile bağlayıcılık kazanması arasında farklılıklar vardır. Bir uluslararası antlaşmanın kesinlik kazanması, son şeklini alması ve bir törenle devlet temsilcilerinin bir araya gelerek karşılıklı şekilde imzalaması demektir. Ancak bu usulün dışında farklı bir yöntem de belirlenebilir. Eğer böyle bir şey söz konusu değilse imza, paraf imza ve danışma koşullu imza uluslararası antlaşmayı kesinleştiren yöntemlerdir.

Uluslararası antlaşma metninin bağlayıcılık kazanması ise imza ve onaylama ile mümkündür. Onaylama, Türkiye’de yasama organının (TBMM) uluslararası antlaşmayı görüşüp belirli bir çoğunlukla kabul etmesi ile mümkündür. Ancak devletlerin kendilerince imzalanmış bir andlaşmayı hızla ve hemen onaylama yükümlülüğü bulunmamaktadır. Geç onaylama ya da hiç onaylamama durumunda devletin hiçbir sorumluluğu gündeme gelmez. Peki ama Uluslararası antlaşmanın yürürlüğe girmesi için mutlaka onaylanması gerekir mi?

ULUSLARARASI ANTLAŞMALARIN YÜRÜRLÜĞE GİRMESİ

Uluslararası antlaşma ile bağlanma iradelerini açıklayan devletlerin yaptıkları ile antlaşmaların yürürlüğe girmesi söz konusu değildir. İki taraflı antlaşmalar için yürürlüğe girmesi için yapılması gereken onay belgelerinin değiştirilmesi veya iki tarafça kararlaştırılan bir yere teslim edilmesi gerekmektedir.

Yorum yapmak için tıkla

Bir cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Daha fazla Genel

Yukarı